Sleppum fordómum

Vitundarvakning Landlæknisembættisins og Geðræktar um fordóma í samstarfi við: Alþjóðahúsið, Félag eldri borgara, Félagsþjónustuna í Reykjavík, Heilsueflingu í skólum, Hitt Húsið, Jafnréttisnefnd og Stúdentaráð Háskóla Íslands, Miðborgarstarf KFUM og K og Þjóðkirkjunnaar, Rauða kross Íslands, Samtökin ´78 og Öryrkjabandalag Íslands.

Sáttmáli samstarfshópsins:

Fordómar hafa skaðleg áhrif á heilsu og líðan, jafnt þeirra sem þeir beinast gegn og hinna sem bera þá. Það er því þjóðarhagur að okkur takist að vekja sem flesta til vitundar um eðli þeirra og orsakir, hvernig þeir birtast og hvaða afleiðingar þeir hafa.

Með átaki þessu viljum við hvetja til virðingar fyrir manneskjunni, hver sem hún er. Karl eða kona, ung eða gömul, fötluð eða ófötluð, án tillits til uppruna, kynhneigðar eða trúarbragða.

Einkunnarorð okkar eru: Að virða allt fólk því að allar manneskjur koma okkur við. Við sýnum fólki virðingu með því að gefa hverjum og einum tækifæri til að kynna sig sem einstakling og taka honum eða henni með opnum huga án þess að dæma eða skipa þeim í fyrirfram skilgreindan hóp. Enginn er aðeins talsmaður ákveðins hóps.

Þegar við dæmum einstaklinga fyrirfram á grundvelli alhæfinga og staðalmynda er um fordóma að ræða.

Fordómar eru hættulegir og særandi. Hættan felst í því þegar þeir fara að hafa áhrif á hegðun okkar og leiða til mismununar. Einstaklingur, sem er dæmdur út frá fyrirfram gefnum alhæfingum um tiltekinn hóp, er um leið sviptur möguleikanum á að sýna hver hann eða hún er í raun og veru, sjálfsmyndin brotnar og einangrun og einmanaleiki fylgja í kjölfarið. Fordómar eru því ekki skaðlausar skoðanir, heldur hafa þeir bein áhrif á líf og líðan þeirra sem fyrir þeim verða. Fordómar eru þrálátir og því getur verið erfitt að berjast gegn þeim. En það er von, því fordómar eru hvorki meðfæddir né eðlilegt atferli mannsins. Þeir eru lærðir, en það má líka læra að losna við þá.

Mikilvægt er að við tökum þá afstöðu að vera upplýst um fordóma, horfast í augu við þá og ræða eðli þeirra. Með því öðlumst við víðsýni og umburðarlyndi og skaðleg áhrif fordóma á líf og líðan dvína.

Látum vorvindinn feykja burt fordómum og minna á mildan gróandann sem lofar lífið með allri sinni fjölbreytni.