Yfirlit yfir helstu smitsjúkdóma barna

Viðmið fyrir foreldra, starfsfólk skóla/leikskóla og dagforeldra.

Það er réttur barnsins að vera heima þegar það er veikt, t.d. með hita eða almenna vanlíðan.  Veikt barn getur smitað önnur börn sem kallar á fjarvistir bæði barna og foreldra.  Einnig eru líkur á að starfsfólk geti smitast.

Unnið af Ágústi Ó. Gústafssyni heimilislækni í samráði við Þórólf Guðnason barnalækni.

Hitalaus = miðað við < 38°C við endaþarmsmælingu eða < 37,5°C við munnmælingu.

Sjúkdómur Meðgöngutími(tími frá smiti þar til einkenni koma fram) Smithætta frá Smithætta þangað til Hvenær má barnið mæta aftur í leikskóla/skóla eða til dagforeldris
Augnsýking 1-3 dagar. Augað er rautt og umgjörðin bólgin, gröftur í augum og smithætta á meðan. Einum sólahringi eftir að sýklalyfjameðferð er hafin.  (sjá nánar undir augnsýkingar).
Gröftur í augum í tengslum við kvef Í  tengslum við kvef. Einstaka gröftur  í augnkrók, mest eftir svefn.  Auga ekki rautt eða bólgið.  Smitar ekki. Má mæta þrátt fyrir augneinkenni(sjá nánar undir augnsýkingar).
Eyrnabólga Staðbundin miðeyrnarbólga er ekki smitandi. Barnið hitalaust og líður vel.
Eyrnabólga(vökvi lekur frá eyrum) Oft fylgikvilli öndunarfærasýkingar. Örsjaldan inniheldur vökvinn bakteríur sem geta smitað. Veltur á því hvort  barnið sé með kvef eða önnur einkenni  sem gætu smitað.
Fimmta veikin(parvovirus B19) 1-2 vikur. Nokkrum dögum áður en útbrot koma fram. Útbrotin eru komin fram.Getur verið varasöm þunguðum konum, sérstaklega á fyrsta hluta meðgöngu. Barnið hitalaust  og líður vel.
Flökkuvörtur 1 vika -6 mánuðir. Vörtur sjást. Meðferð hafin. Engin takmörk.
Frunsa 2-12 dagar. Blöðrur myndast. Blöðrur eru þurrkaðar  upp. Engin takmörk.
Hand-, fót- og munnsjúkdómur 3-8 dagar. Upphafi sjúkdóms. Útbrot horfin. Barnið hitalaust og líður vel.  Útbrot í rénum.
Hlaupabóla 2-3 vikur. Viku eftir smit og nokkrum dögum áður en útbrot koma fram. 5 dögum eftir að útbrot koma fram eða ekki koma nýjar bólur í 2 daga og bólur orðnar þurrar. Bólur orðnar þurrar eða eftir 5-7 daga.
Inflúenza 1-5 dagar. Einum sólahringi  áður en einkenni byrja. Barnið orðið einkenna- og hitalaust. Barnið hitalaust og líður vel.
Kossageit 1-3 dagar. Vökvi lekur frá sárunum. Sárin orðin þurr og skorpurnar detta af eða eftir sólahring á sýklalyfjum. Þegar sárin eru gróin og skorpurnar detta af eða eftir sólahring á sýklalyfjum.
Kvef, hálsbólga  og veirusýkingar 1-7 dagar. Sólahringi áður en einkenni byrja. 5 daga eftir uppaf einkenna. Barnið hitalaust og líður vel (sjá nánar í texta undir kvef, hálsbólga og veirusýkingar).
Lús 2-8 vikur. Þar til meðferð hafin. Þegar meðferð er hafin.
Mislingabróðir(exanthema subitum) 1-2 vikur. Óþekkt. Óþekkt. Barnið hitalaust og líður vel.
Niðurgangur og ælupest Einhverjir dagar. Upphaf niðurgangs eða uppkasta. Ekki lengur niðurgangur eða uppköst. Ekki lengur niðurgangur eða uppköst og barni líður annars vel (sjá nánar undir niðurgangur og ælupest).
Nóroveira  Einhverjir dagar. Upphaf niðurgangs eða uppkasta. 2 daga eftir að niðurgangur og uppköst eru hætt. 2 dögum eftir að niðurgangur og uppköst eru hætt og barni líður annars vel (sjá nánar undir niðurgangur og ælupest).
Njálgur 2-6 vikur. 2 vikur eftir smit. Meðferð hafin. Engin takmörk eftir að meðferð hafin.
Streptókokka hálsbólga og skarlatsótt. 1-3 dagar. Frá því barnið smitast. Einum sólahringi eftir að sýklalyfjameðferð er hafin. Einum sólahringi eftir að sýklalyfjameðferð er hafin og barninu líður annars vel (Sjá nánar í texta undir streptókókkar og hálsbólga).
Sveppasýking í húð Útbrot koma fram. Meðferð hafin.  Mjög lítil almenn smithætta. Engin takmörk.
Vörtur 2-3 mánuðir. Vörtur koma fram. Meðferð hafin. Engin takmörk.

Birtist fyrst á vef Heilbrigðisstofnunar Vestmannaeyja og birtist hér með góðfúslegu leyfi höfundar.